ҚАЗІРГІ ШЫНДЫҚТА ПАЦИЕНТТЕРДІҢ ҚҰҚЫҚТАРЫН ҚОРҒАУДЫ РЕТТЕЙТІН ХАЛЫҚАРАЛЫҚ ҚҰЖАТТАРДЫ ТАЛДАУ

Аңдатпа

Бұл мақалада денсаулық сақтауды дамытудың қазіргі жағдайында пациенттердің құқықтарын қорғауды реттейтін халықаралық құжаттардың кешенді талдауы берілген. Пациенттің денсаулыққа, қадір-қасиетке, хабардар келісімге, медициналық ақпараттың құпиялылығына, денсаулық сақтау туралы ақпаратқа қол жеткізуге, медициналық көмектің қауіпсіздігіне және бұзылған құқықтарды тиімді қорғауға құқығын бекітетін халықаралық құқықтық және этикалық стандарттарға ерекше назар аударылады. Мақалада Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының, Еуропа Кеңесінің және Еуропалық Одақтың актілерін қоса алғанда, әмбебап және аймақтық құжаттардың, сондай-ақ биоэтика, жеке деректерді қорғау және цифрлық денсаулық сақтау саласындағы халықаралық стандарттардың маңыздылығы қарастырылады. Мақалада медициналық қызметтерді цифрландырудың пациенттердің құқықтарына, соның ішінде электрондық медициналық жазбаларды, телемедицинаны, биобанктерді, генетикалық дерекқорларды және жасанды интеллектті пайдалану тұрғысынан әсері қарастырылады. Сондай-ақ, медициналық деректерге рұқсатсыз қол жеткізумен, ақпаратты қайталама пайдаланумен, алгоритмдік кемсітушілікпен және медициналық шешімдердің ашықтығының төмендеуімен байланысты жаңа цифрлық тәуекелдерді ескере отырып, пациенттердің құқықтарының дәстүрлі кепілдіктерін қайта қарастыру қажеттілігі негізделеді. Автор пациенттердің цифрлық құқықтарын қорғаудың жеке автономияны, адамның қадір-қасиетін, медициналық көмектің қауіпсіздігін және медициналық деректерді тиісті түрде қорғауды құрметтеуге негізделген жаңа халықаралық құқықтық моделін әзірлеу керек деген қорытындыға келеді.